Risico’s en mogelijkheden van de DGA

SEPTEMBER 2011 - Elke directeur-grootaandeelhouder worstelt wel eens met de vraag ‘Hoe zal het mijn bedrijf in de toekomst vergaan?’ Immers, een ondernemer laat de toekomst van zijn of haar bedrijf niet aan het toeval over. En daarom is men dagelijks bezig risico’s te beperken en waar mogelijk zelfs om te zetten in voordeel voor het bedrijf. Maar geldt dat ook als het op uw persoonlijke financiële risico’s aankomt? Arbeidsongeschiktheid, de opbouw van een goed ouderdomspensioen of de gevolgen van overlijden voor uw bedrijf en nabestaanden; het zijn thema’s waar DGA’s vaak minder op gespitst zijn. Toch zijn dit juist voor u belangrijke onderwerpen. Maatregelen nemen is niet alleen verstandig voor straks, het kan ook fiscaal het nodige voordeel opleveren. Kortom, een goede voorbereiding loont, ook voor DGA’s, stelt Nationale Nederlanden, een van de grootste spelers op dit gebied. Het bedrijf stelde onderstaande informatie samen voor ondernemers.
Belangrijk om te weten is dat een DGA niet kan rekenen op het vangnet van een werknemer in een dienstbetrekking. Wettelijke sociale voorzieningen zijn namelijk vaak niet op de DGA van toepassing. Of ze zijn ontoereikend om u voldoende inkomenszekerheid te bieden. Wat gebeurt er bijvoorbeeld bij overlijden? Kunnen uw kinderen dan nog studeren? Op welk inkomen kan uw partner rekenen? Ook de gevolgen voor de onderneming vragen aandacht: kan die worden voortgezet door uw partner of kinderen, of is verkoop een betere optie? Misschien heeft u al voorzorgsmaatregelen getroffen. Ook dan is de vraag of de keuzes van toen passen bij uw actuele eisen, wensen en omstandigheden.
DGA’s schatten vermogen te positief in
Of het nu gaat om overlijdensrisico, arbeidsongeschiktheid of pensionering; veel DGA’s zijn geneigd de financiële gevolgen voor hun persoonlijke situatie te optimistisch in te schatten. Een recente peiling door GfK Research onderbouwt deze stelling. Vaak verkeren ondervraagden in de veronderstelling dat de belangrijkste zaken wel geregeld zijn, maar blijkt dat in de praktijk niet het geval. Dat geldt voor het eigen vermogen (de bedrijfsreserves en het privévermogen) en helemaal voor de waarde van het bedrijf: die is zonder de DGA en zijn of haar persoonlijke netwerk immers vaak veel lager dan mét de DGA.
Heeft u een vangnet bij arbeidsongeschiktheid?
Arbeidsongeschiktheid is een serieus (én onderschat!) ondernemersrisico. Eén op de tien DGA’s krijgt ermee te maken, slechts 45% is er tegen verzekerd (bron: DGA monitor 2009). Met als gevolg dat een betrouwbaar vangnet ontbreekt. Als DGA kunt u namelijk vaak geen aanspraak maken op de wettelijke sociale voorzieningen. En toch raakt één op de tien directeuren-grootaandeelhouders raakt arbeidsongeschikt (bron: CBS). De meest voorkomende oorzaken zijn psychische aandoeningen, rugklachten, ongevallen (thuis, in het verkeer of tijdens sport). hart- en vaatziekten. Voor DGA’s is er, behalve de bijstand, geen wettelijk vangnet.
Verantwoordelijkheden die opeens te zwaar gaan wegen, een fysiek ongemak dat meer en meer uw functioneren remt; ook als directeur van uw bedrijf kan arbeidsongeschiktheid opeens dichtbij komen. Voor zo’n situatie heeft u misschien een reserve, maar hoe lang kunt u hierop teren? En zult u uiteindelijk in staat zijn uw werkzaamheden zoals voorheen op te pakken? Een verzekering voor arbeidsongeschiktheid biedt uitkomst. Er zijn in de markt diverse varianten. U heeft zelf invloed op het kiezen van een passende, betaalbare verzekering. Hoe langer u uit eigen middelen in uw levensonderhoud voorziet, hoe lager de premie. Op die manier heeft u een belangrijk vangnet als blijkt dat uw arbeidsongeschiktheid structureel is.
Er zijn daarnaast verzekeringen die zorgen dat bij arbeidsongeschiktheid de jaarlijkse reservering (dotatie) voor uw pensioen gewoon doorgaat. De dotatie die u nu jaarlijks uit de winst betaalt, wordt dan door de verzekeraar toegevoegd aan uw pensioenvoorziening. Zo blijft u, ook in geval van langdurige uitval, verzekerd van inkomen én blijft uw pensioen aangroeien.
Gevolgen bij overlijden
Voldoende financiële zekerheid voor nabestaanden is ongetwijfeld uw grootste zorg als het gaat om uw overlijdensrisico. Ook de gevolgen voor zowel het zakelijk als het privévermogen vragen aandacht. Een aantal maatregelen kunt u in uw testament laten opnemen. Feiten over DGA’s en overlijdensrisico:
• Eén op de honderd directeuren-grootaandeelhouders overlijdt voor het bereiken van de pensioenleeftijd (bron: CBS)
• 53% van de DGA’s heeft een overlijdensrisicoverzekering (bron: DGA monitor 2009)
• Ruim een derde vindt het niet nodig om een overlijdensrisicoverzekering af te sluiten (bron: DGA monitor 2009)
De meeste DGA’s sluiten als eerste een overlijdensrisicoverzekering voordat ze over een arbeidsongeschiktheidverzekering en pensioenopbouw gaan nadenken. Hun nabestaanden goed achterlaten is hierbij hun primaire drijfveer.
Bij een overlijdensrisicoverzekering bepaalt u zelf voor welk bedrag u zich verzekert. En u legt vast tot wanneer de verzekering loopt. U kunt de verzekering alleen voor uzelf of samen met uw partner afsluiten. Als u of uw partner voor de einddatum overlijdt, ontvangen uw nabestaanden het verzekerd bedrag. Een overlijdensrisicoverzekering is al mogelijk vanaf 10 euro per maand.
Hoe is uw pensioen geregeld?
Een ‘risico’ waarop alle ondernemers zich moeten voorbereiden (en dat gelukkig voor het overgrote deel ook doen) is het pensioen. De Algemene Ouderdomswet (AOW) en het eventuele pensioen via uw bedrijf garanderen dan ook niet per definitie het comfort dat u straks wilt. U zult als eigenaar van uw bedrijf zelf de nodige maatregelen moeten treffen. Veel DGA’s regelen een persoonlijke aanvulling. Dit kan ook fiscaal gunstig zijn. Feiten over DGA’s en pensioenopbouw:
• 76% van de directeuren-grootaandeelhouders bouwt voor zichzelf pensioen op (bron: DGA monitor 2009)
• Meer dan de helft (58%) heeft een eigen pensioenregeling afgesloten bij een verzekeraar (bron: DGA monitor 2009)
• DGA’s die zelf een aanvullend pensioen regelen, hebben hier vaak ook fiscaal voordeel van.
Driekwart van de DGA’s heeft zijn of haar pensioen geregeld, meestal via het bedrijf. Naarmate het bedrijf groter is, wordt dit vaker via een ‘eigen beheer’-voorziening gedaan, al dan niet in combinatie met een pensioenverzekering. DGA’s met een klein bedrijf leggen vaker een maandelijks bedrag opzij: zij sparen letterlijk voor hun oude dag. Toch loont het om ook hier bij een aantal vragen stil te staan. Weet u bijvoorbeeld precies hoe uw eigen pensioen geregeld is? Maakt u optimaal gebruik van de fiscale mogelijkheden hiervoor? Heeft u gezorgd voor een nabestaanden- en wezenpensioen voor het geval u voor de pensioendatum overlijdt? Wat zijn de mogelijkheden om eerder te stoppen met werken? En biedt de combinatie van AOW en bedrijfspensioen voldoende financiële ruimte om uw leven comfortabel te kunnen leiden zoals u wilt? Hoe eerder u hierin heeft voorzien, hoe beter het is.
Pensioenadvies is specialistenwerk
Ongeveer de helft van de ondervraagde DGA’s geeft in het onderzoek door Gfk Research aan niet op de pensioengerechtigde leeftijd te kunnen stoppen met werken. Ze verwachten dan nog onvoldoende pensioen te hebben opgebouwd. Om dit probleem voor te zijn is het zaak het pensioen op tijd en goed te regelen. Voor DGA’s staan er dan twee voor de hand liggende wegen open: pensioenopbouw in eigen beheer of een pensioenverzekering afsluiten. Beide varianten combineren kan natuurlijk ook. Wat in een individueel geval de beste oplossing is, hangt af van bijvoorbeeld fiscale mogelijkheden, leeftijd en gezinssituatie. Ook persoonlijke voorkeuren en de voors en tegens van de opbouwvorm spelen een rol. Pensioenadvies is dan ook werk voor professionals. Zeker het adviseren en begeleiden van DGA’s vraagt specifieke kennis en deskundigheid. Nationale Nederlanden kan via een netwerk van zelf opgeleide pensioenadviseurs alle actuele informatie, bijvoorbeeld over nieuwe weten regelgeving, etc. adviseren. adviseur. Op www.nn.nl/dga vindt u informatie en een korte animatie over risico’s van arbeidsongeschiktheid en overlijden (AOV en ORV) en de mogelijkheden voor pensioenopbouw.