Oz Clarke Wijn Encyclopedie

DECEMBER 2001 - Naslagwerken op wijngebied vinden we vandaag de dag, ten faveure van de voorlichting aan de consument er ter plekke naar hartelust in kan bladeren, terug in alle betere wijnwinkels en veel speciaalzaken in kaas, wijn en delicatessen. De net verschenen encyclopedie van Oz Clarke hoort daar zeker bij te liggen. Al zetten we een paar kritische kanttekeningen rondom de classificatie 'Encyclopedie'.
'A-Z Handboek van Wijnen van de wereld' is de ondertitel van dit geheel in kleur uitgegeven boek. Maar wederom stellen we ons de vraag wanneer je een naslagwerk de titel 'Encyclopedie' mee mag geven. In een encyclopedie hoor je juist alles terug te vinden waar je niets of heel weinig van weet. Neem op wijngebied bijvoorbeeld een land als China. Hoe zit het daar met de wijnbouw? Oz Clarke heeft het immense land nog net opgenomen in zijn overzicht van 'overige wijnstreken': 14 regeltjes om precies te zijn, waarin gemeld wordt dat Rémy Martin in 1980 een experimentele participatie startte (Huadong). Tien regeltjes méér trok hij uit voor het beschrijven van Griekenland als wijnland. Een beetje magertjes, inderdaad. In ruim 30 regeltjes wordt heel Hongarije afgedaan, alsof zich in het toekomstige EU-land vandaag de dag geen wijnbouwrevolutie aan het voltrekken is, met veel inbreng van West-Europese know how en kapitaal. Maar zij zijn nog ruim bedeeld ten opzichte van productielanden als Algerije, Bulgarije, Kroatië, Cyprus, Tsjechië. Engeland, Georgië, India, Israël, Japan (6 regels), Libanon, Mexico, Moldavië. Marokko, Rusland (11 regels) die het met veel minder regels moeten doen.Roemenië komt er iets 'gunstiger' af: 1 kolom (57 regels bij een 3-koloms stramien). Maar dan gaat de letterkraan bij Oz Clarke weer dicht. Slowakije, en Slovenië volgen met een 25 regeltjes en Turkije volgt met 13 regels. Het resterende deel van de laatste kolom van dit overzicht wordt opgevuld met Oekraïne, Joegoslavië èn schrik niet.... Zimbabwe, dat zelfs 15 regels toebedeeld kreeg. U had 't inmiddels natuurlijk al gedacht: Het is nog niet tot Oz Clarke doorgedrongen, dat ook in Nederland en België er al weer heel wat jaren op professionele schaal wijnbouw wordt bedreven.
Wat bevatten de bijna 420 pagina's van dit boek dan wel?
Na de algemene pagina's over de ligging van de wijngaarden op de wereld, het werk in de wijngaarden door het jaar heen en een summiere uitleg over de verschillen tussen biologische, biologisch-dynamische en vegetarische wijnen, een beschrijving van het maken van de verschillende wijnen (rood-wit, rosé, port, en sherry) en (in telegramstijl) wanneer die te kiezen en hoe die te serveren begint het boek op pagina 30 met een pragmatische voorstelling van een aantal belangrijke wijnlanden (Frankrijk, Duitsland, Oostenrijk, Zwitserland, Italië, Spanje en Portugal, de VS en Canada, Zuid Amerika, Australië, Nieuw Zeeland, Zuid Afrika), om op pagina 50 te vervolgen met het al aangehaalde overzicht op 4 pagina's van de overige wijnstreken. Op pagina 55 begint de encyclopedie dan pas goed: wijnen, wijnstreken, producenten en druivenvariëteiten van A tot Z. En dat is, voor wie al eerder kennis maakte met deze Britse auteur, gedegen. Streek- en plaatsinformatie worden afgewisseld met belangrijke wijndomaines en hun goede wijnjaren. Dit is ecyclopedisch van opzet, maar verre van compleet.
De vraag is of dat ook haalbaar zou zijn, zonder in een standaardwerk van vele delen en tienduizenden pagina's te vervallen. Iets wat wel zou kunnen, maar dat in druk nooit meer betaalbaar zou zijn en dus digitaal opgezet zou moeten worden, zodat mutaties ook snel doorgevoerd kunnen worden. Een utopie, dat kunnen de mensen van het Wijn Informatie Centrum in Den Haag u wel vertellen. Zij proberen op Internet bij te houden wie welke wijn importeert in Nederland. Aangemeld wordt er genoeg, maar het afmelden van wijnen die men niet meer importeert... ho maar. En zo ontstaat snel een vervuilde database.
Terug nog even naar Oz Clarke. Snel nog even gekeken bij de Ap(ostelhoeve), maar nee. Ook bij de 'N' geen Nederland.
Oz Clarke's Wijnencyclopedie is voor de wijnliefhebber een zeer informatief handboek en voor de wijnkenner een onmisbaar naslagwerk. Het boek is niet naar regio maar alfabetisch ingedeeld, zodat iedere wijn, wijnstreek, producent of variëteit eenvoudig aan de hand van ruim 1600 trefwoorden is op te zoeken. Aan de hand van 37 speciale regionale beschrijvingen van de belangrijkste wijnproducenten ter wereld, plus beschrijvingen van 15 belangrijke wijnproducerende landen, de classificatiesystemen, plaatselijke druivenvariëteiten en de methoden van wijn maken.
Wel of geen encyclopedie? De schriftgeleerden zullen er nog lang over discussiëren. Wel een standaardwerk. Misschien had de naam ' Oz Clarke's wijnatlas' de lading beter gedekt, maar die had Oz Clarke eerder al het licht doen zien. ' Oz Clarke's Wineguide' misschien? Maar ook die titel is al door hem gebruikt. En dan wordt het lastig. Komt bij, dat het begrip 'encyclopedie' ongetwijfeld beter verkoopt èn, laten we wel wezen, het boek zal de meeste wijnliefhebbers beslist aanspreken. Zeker diegenen, die nog geen afgeladen boekenkast met algemene wijnboeken heeft van andere auteurs van naam (Michael Broadbent, Hubrecht Duijker, Hugh Johnson, Jens Priewe of Jancis Robinson).
Oz Clarke's Wijn Encyclopedie telt bijna 420 pagina"s (19,5x25,5 cm) en bevat ruim 650 kleurenfoto's, kaarten, etiketten en tabellen van wijnjaren. Het kost in de winkel € 39,95. ISBN 90 246 0642 X, uitgever: Bosch & Keuning/Lannoo, Baarn.