Thuis in Twente
JUNI 2008 - Twente heeft karakter. Een karakter, dat zich manifesteert in het landschap, in de bewoners en in de eeuwenoude gebruiken. AI zeker tweeduizend jaar vormt de regio één samenhangend geheel. Sagen en legenden vertellen van het verleden, veldkapelletjes en geveltekens getuigen van de devotie; tussen Regge en Dinkel ligt een uniek stukje Nederland. Kwetsbare beekdalen en oude stadjes, dat is Twente. Golvende essen en woeste veengebieden, midwinterhoornblazen en klootschieten. Maar Twente is ook industrieel erfgoed, landschapskunst en verrassende moderne architectuur: Een prachtstreek om te wonen, een heerlijk gebied om te bezoeken.
Het is een ‘land’ met een eigen volkslied waarvan deze eerste regel meteen een rijkdom aan beelden oproept. Maar weinig regio's in Europa vormen al zo lang één samenhangend geheel. De Romeinen repten reeds van de Tuihanti, de Tubanten. In tweeduizend jaar tijd is het leefgebied van de Tukkers nauwelijks veranderd, en de verleiding is groot om van hun karakter hetzelfde te zeggen. Een streek met eigen tradities en verhalen, een eigen taal, een eigen vlag, en een eigen karakter, dat toch ingetogen is. Twente laveert tussen trots en bescheidenheid. De tekst van het Twentse volkslied is weliswaar hoogdravend, tegelijkertijd is het moeilijk de essentie van deze `onvolprezen' regio treffender te verwoorden dan J.J. van Deinse een kleine eeuw geleden deed. Het snelvlietend beekje dat het molenrad doet slaan, het paasvuur, de kersthoorn, de sage en het sprookje - het zijn ook nu nog de ijkpunten, de bakens waarlangs we de koers van dit boek hebben uitgezet. Een ode aan Twente, dat is Thuis in Twente van auteur Flip van Doorn en fotografe Simone Gerard in de eerste plaats. Een ode aan de kwetsbare beekdalen en de oude stadjes, aan de golvende essen en de woeste veengebieden. Een ode in woord en beeld aan de streek die in weerwil van een veeleisende wereld zichzelf heeft weten te blijven. Zelfs aan de industriële revolutie wist Twente een draai te geven die gezichtsbepalend bleek te zijn.
‘De dag waarop Simone Gerard mij door haar woonplaats Enschede gidste, was illustratief voor de manier waarop zij en ik dit boek gemaakt hebben. Simone zat aan het stuur en leidde ons langs de bijzondere en alledaagse plekken van haar stad. Ze liet me delen in haar hartstocht voor Twente. Dankzij haar gingen deuren open, bij Twentse Welle mochten we zelfs rondkijken, fotograferen en vragen stellen terwijl de medewerkers nog druk bezig waren de zalen in te richten’, vertelt Flip van Doorn..
‘Thuis in Twente’ is volgens hem dan ook het resultaat van het samenspel tussen een geboren en getogen Twentse en een westerling. Een boek waarin de diepgewortelde liefde voor de geboortegrond en de onbevangen blik van een buitenstaander elkaar voortdurend kruisen en versterken. ‘Vaak nam Simone me mee naar plekken die je alleen kunt vinden wanneer je een streek door en door kent, soms wees ik haar op bijzondere kanten van Twente die zij al niet meer ziet, omdat ze voor haar zo gewoon zijn. En heel af en toe ontdekte ik dingetjes die zelfs zij niet wist. Daarmee is Thuis in Twente een boek geworden waarin tukkers hun streek zullen herkennen, maar van tijd tot tijd toch ook verrassingen zullen vinden. Voor degenen die er graag komen is het een bron van ideeën. Startpunt voor een trektocht door het hedendaagse Twente, en tegelijkertijd een mijmerboek dat een nostalgische blik op het verleden geeft’, stelt de auteur, daarbij aantekenend, dat de vele ambachtsmarkten, historische oogstdagen en traditionele boerenbruiloften doen wel eens anders vermoeden. Van Doorn: ‘Maar Twente heeft de blik duidelijk naar voren gericht. Soms schieten de bestuurders en de plannenmakers zichzelf voorbij en verrijzen in bescheiden plaatsjes ineens megalomane raadhuizen of kantoorcomplexen. `Dat heeft zo'n regio toch niet nodig', om maar eens een bekende Twent te parafraseren. Maar gelukkig is er ook een bouwbedrijf dat met zijn hoofdkantoor een uitbundige vlag op de modderschuit van een Goors industrieterrein plaatste. Gelukkig zijn er de architecten die in Almelo hun nieuwbouw inpassen tussen de historische panden. In Enschede krijgt industrieel erfgoed een prominente plaats in de herrijzende wijk Roombeek. Waterpark Het Lankheet koppelt eeuwenoude boerenwijsheid aan hedendaagse technologie, ecologisch landschapsbeheer aan landschapskunst. Rond Oldenzaal en Ootmarsum mogen de beken weer door hun beekdalen stromen, de Regge krijgt stukje bij beetje haar oorspronkelijke loop terug, kortom: Twente mag weer helemaal Twente zijn. Een regiosoap heeft meegeholpen het regionale bewustzijn op te krikken en zelfs de streektaal is aan een opmars bezig. Twente is zo'n bijzonder stukje Nederland dat het een ode verdient.’ Thuis in Twente toont waarom zoveel mensen van Twente houden, en waarom zoveel mensen uit de grond van hun hart zeggen: 'ik voel mij thuis in Twente’.
‘’Thuis in Twente’ is genaaid, gebonden uitgevoerd met harde kaft. Het telt 144 pagina’s (26x26 cm) en is zeer rijkelijk geïllustreerd met prachtige foto’s. Het kost in de winkel € 24,95. ISBN 978 9058 97794 6. Uitgeverij Terra Lannoo (Arnhem).
